Flow -leerprocessen-

Csikszentmihalyi heeft in een interview met Dewulf (2012) aangegeven dat mensen leren op het moment dat zij een uitdaging zien en op datzelfde moment beseffen dat zij niet bekwaam zijn de uitdaging aan te gaan. Leren is een proces waarbij iemand zich begeeft van een toestand met een grote uitdaging en weinig vaardigheden, naar veel vaardigheden en weinig uitdaging. Dit is een oplopend proces waarbij de uitdagingen of de vaardigheden op een steeds hoger level komen te liggen. Dit proces is gebaseerd op figuur 1, waarbij de verhouding tussen uitdaging en vaardigheden tegen elkaar zijn afgezet. Volgens Csikszentmihalyi leren mensen als ze uit een flow-toestand komen, waarin ze zich continue begeven tussen uitdaging versus vaardigheden. Echter levert een flow-toestand zelf ook ideale condities om te kunnen leren. Zo zijn mensen in flow optimaal geconcentreerd en zeer doelgericht. Mensen werken aan concrete doelen en de activiteit zelf verschaft onmiddellijke feedback. Mensen worden verder aangesproken in de zone van naaste ontwikkeling en de activiteit geeft voldoening. Daarnaast leren mensen in flow -in tegenstelling tot enkel op basis van sterktes- vol vertrouwen en geeft het leren in flow energie in plaats van dat het energie kost. Een kenmerk bij leren uit een flow is dat mensen door besef van onbekwaamheid de drang er is om te groeien en iets te realiseren. In een flow gaat het eerder om de drang om iets steeds beter te doen.

Bij leerprocessen wordt er volgens Dewulf (2012) te vaak gedacht vanuit een perspectief om tekorten van een student weg te werken. Daarom is er veel aandacht voor de vier stadia van een leerproces. Deze stadia zijn respectievelijk: van onbewuste onbekwaamheid naar het volgende stadia van bewuste onbekwaamheid. Vervolgens het derde stadium van bewuste onbekwaamheid naar bewuste bekwaamheid. Tot slot ontwikkelt deze bewuste bekwaamheid door naar onbewuste bekwaamheid (zoals autorijden). In deze manier van denken is er minder aandacht voor flow. Terwijl flow toelaat om meer na te denken over een toestand van bekwaamheid en vanuit de wens te excelleren. Dit sluit beter aan op de huidige manier van denken over kennisvergaring en leerprocessen. Leren in een flow is voor zowel studenten beter om zich te kunnen ontplooien als voor docenten die bijdragen aan hun eigen groei en die van de organisatie. Flow heeft een belangrijk kenmerk waarbij een krachtige leeromgeving wordt opgebouwd waarbij het gaat om zelfgestuurd leren (Dewulf, 2012).

Ook kan flow in relatie worden gebracht met talentontwikkeling, waar de laatste jaren veel aandacht voor is zoals in verschillende publicaties van Marcus Buckingham (onder andere 2010) en Tjepkema en Verheijen (2008) of Dewulf (2009). Talent wordt pas herkenbaar in situaties waarbij iemand in een flow zit. Dewulf (2009) geeft in zijn boek aan dat talent namelijk zichtbaar wordt als een activiteit moeiteloos lijkt te gaan, waarbij sprake is van voldoening, waarin positieve feedback wordt gegeven op een taak, waarbij iemand het tijdsbesef verliest en waarbij –ondanks druk of stress- iemand de neiging heeft om door te gaan en ergens steeds beter in wil worden.


Bron: Vermulst, R. (2015). Flow in het hbo: een onderzoek naar flow binnen een hbo opleiding. (p. 11-12)


 

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s